Sizin elektronika tərəfdaşınız
Sualınız var?099 771 4581
0
Əsas səhifə/Məqalələr/Disk sağlamlığını yoxlamaq: SMART göstəriciləri
‹ Bütün məqalələr

Disk sağlamlığını yoxlamaq: SMART göstəriciləri

10 sentyabr 2026 — dəq oxu Yoxlanılmış məlumat
Disk sağlamlığını yoxlamaq: SMART göstəriciləri

Disk xarab olmazdan əvvəl demək olar həmişə xəbərdarlıq verir — sadəcə bu xəbərdarlığı oxumaq lazımdır. SMART adlanan sistem diskin daxili göstəricilərini toplayır və onlara baxmaq bir neçə dəqiqə çəkir. İşlənmiş cihaz alarkən bu, mütləq yoxlanmalı şeylərdəndir.

SMART nədir

SMART (Self-Monitoring, Analysis and Reporting Technology) diskin öz-özünü izləmə sistemidir. Disk iş saatlarını, xəta sayını, temperaturu və resursun nə qədərinin sərf olunduğunu qeyd edir.

Bu məlumatı oxumaq üçün pulsuz proqram kifayətdir — ən çox işlənəni CrystalDiskInfo-dur.

Ən vacib göstəricilər — HDD üçün

GöstəriciNə deməkdirNə vaxt narahat olmalı
Reallocated Sectors CountZədələnib əvəz edilmiş sektorlar0-dan böyükdürsə diqqət, artırsa təhlükə
Current Pending SectorOxunmayan, gözləyən sektorlar0-dan böyükdürsə ciddi əlamət
Uncorrectable Sector CountDüzəldilə bilməyən sektorlar0-dan böyükdürsə disk ölür
Power On HoursÜmumi iş saatıYaşı göstərir; 30 000+ çoxdur
Power Cycle CountNeçə dəfə açılıb-sönübMəlumat üçün
TemperatureTemperatur50 °C-dən yuxarı daimi — pisdir

Ən təhlükəli üçlük: Reallocated Sectors, Current Pending Sector və Uncorrectable Sector. Bunlardan hər hansı sıfırdan böyükdürsə və artırsa, diskdəki məlumatı dərhal köçürün.

Ən vacib göstəricilər — SSD üçün

GöstəriciNə deməkdir
Percentage Used / Wear LevelingResursun neçə faizi sərf olunub. 100 % — nominal resurs bitib.
Total Host Writes (TBW)Diskə ümumilikdə nə qədər məlumat yazılıb.
Available SpareEhtiyat blokların qalığı. 100 %-ə yaxın olmalıdır.
Power On Hoursİş saatı.

SSD-lərdə mexaniki zədə yoxdur, ona görə əsas göstərici resursun sərfiyyatıdır. Adi ofis istifadəsində bu resursa çatmaq praktiki olaraq mümkün deyil — 5 illik ofis diskində çox vaxt 5-15 % sərf olunmuş görünür.

Necə yoxlamalı

  1. CrystalDiskInfo proqramını yükləyib açın.
  2. Yuxarıda ümumi vəziyyət (Health Status) göstərilir: Good / Caution / Bad.
  3. Aşağıdakı cədvəldə hər göstəricinin Raw Values sütununa baxın — əsl rəqəmlər oradadır.
  4. Birdən çox disk varsa, yuxarıdakı sekmələrdən keçid edin.

«Caution» həmişə fəlakət demək deyil. Bəzən köhnə diskdə bir neçə əvəz edilmiş sektor olur və disk illərlə sabit işləyir. Vacib olan göstəricinin artıb-artmamasıdır — bir neçə həftə sonra yenidən baxın.

Windows-un öz vasitəsi

Proqram quraşdırmadan sürətli yoxlama üçün əmr sətrində:

  • wmic diskdrive get status — «OK» və ya «Pred Fail» qaytarır.
  • chkdsk C: /f /r — fayl sistemini yoxlayır və zədəli sektorları işarələyir (uzun çəkir).

Bu üsullar ümumi təsəvvür verir, amma CrystalDiskInfo qədər ətraflı deyil.

Diskin ölməyə başladığının əlamətləri

  • Cihaz təsadüfi anlarda donur, sonra özünə gəlir.
  • Fayl açılarkən uzun gözlətmə olur.
  • HDD-dən cırıltı, tıqqıltı və ya dövri vurma səsi gəlir.
  • Fayllar «zədələnib» xətası verir.
  • Sistem təsadüfən yenidən açılır.
  • Windows açılışda disk yoxlaması başladır.

HDD-dən tıqqıltı və ya dövri vurma səsi gəlirsə, cihazı işlətməyi dayandırın. Bu, mexaniki zədə əlamətidir və hər dəqiqə məlumat itkisi riskini artırır. Diski dərhal başqa cihaza qoşub məlumatı köçürün.

İşlənmiş cihaz alarkən

Disk yoxlaması

  • SMART vəziyyəti «Good»-dur
  • Reallocated və Pending sektorlar sıfırdır
  • SSD-də resurs sərfiyyatı 20 %-dən azdır
  • İş saatı (Power On Hours) ağlabatandır
  • HDD-dən qeyri-adi səs gəlmir
  • Böyük fayl köçürəndə sürət düşmür

Diskin özü nisbətən ucuz hissədir — problemli disk cihazdan imtina üçün əsas deyil, amma qiymətdə nəzərə alınmalıdır.

Diski dəyişməli olduqdaSSD və HDD variantları — həcm, interfeys və format hər elanda göstərilib.
Yaddaşlara bax

Tez-tez verilən suallar

SMART «Good» göstərirsə, disk mütləq sağlamdırmı?

Tam zəmanət deyil. SMART bəzi qəfil nasazlıqları — məsələn kontrollerin sıradan çıxmasını — qabaqcadan görə bilmir. Ona görə vacib məlumatın ehtiyat nüsxəsi həmişə lazımdır.

Bed sektorları «düzəltmək» olarmı?

Proqramlar zədəli sektorları işarələyib istifadədən çıxara bilər, amma bu, müalicə deyil — sadəcə həmin sahə artıq işlədilmir. Sektor sayı artırsa, disk dəyişdirilməlidir.

Nə qədər iş saatı normaldır?

Ofis cihazında 5 illik istifadə təxminən 10 000-15 000 saat verə bilər. 30 000 saatdan yuxarı göstərici diskin uzun müddət fasiləsiz işlədiyini bildirir — bu, mütləq problem deyil, amma nəzərə alınmalıdır.

SSD-nin resursu bitəndə nə olur?

Disk adətən birdən ölmür — yalnız oxuma rejiminə keçir, yəni məlumatı oxumaq olur, yazmaq olmur. Bu, məlumatı köçürmək üçün imkan verir. Buna baxmayaraq resurs 80 %-i keçəndə diski dəyişməyi planlaşdırmaq düzgündür.

Digər məqalələr

Yeni rəy əlavə etmək

Yeni rəy əlavə etmək

Axtarış
Yuxarı qalx